พุทธทาสภิกขุเริ่มต้นด้วยการรื้อสร้างความเข้าใจเกี่ยวกับคำสองคำที่เป็นหัวใจสำคัญของหนังสือ คือ “การเมือง” และ “ธรรมะ” เพื่อวางรากฐานทางความคิดใหม่ ความหมายที่แท้จริงของ “การเมือง” การเมืองในทรรศนะของพุทธทาสภิกขุไม่ได้จำกัดอยู่แค่การเลือกตั้ง การแย่งชิงอำนาจ หรือการบริหารประเทศ แต่มีความหมายที่กว้างและลึกซึ้งกว่านั้น

แก่นแท้ของการเมือง: คือการจัดการแก้ปัญหาของส่วนรวม ตั้งแต่ระดับครอบครัว หมู่บ้าน สังคม ประเทศชาติ ไปจนถึงระดับโลก เพื่อให้ทุกคนสามารถอยู่ร่วมกันได้อย่างสันติ ปราศจากปัญหา

พุทธทาสภิกขุได้นำเสนอแนวคิดเรื่อง “พระเจ้า” ในมุมมองที่แตกต่างออกไป เพื่อใช้เป็นอุปมาสำหรับอุดมคติทางการเมืองสูงสุด

    2. การขาดอิสรภาพทางปัญญา: การที่ผู้คนไม่ใช้สติปัญญาไตร่ตรอง แต่ตกเป็นทาสของความเชื่อ คำโฆษณาชวนเชื่อ หรืออุดมการณ์ต่างๆ อย่างงมงาย ทำให้ไม่สามารถตัดสินใจทางการเมืองได้อย่างถูกต้อง